ओडिशा : एकीकडे देश प्रगती आणि समानतेच्या गप्पा मारत असताना, ओडिशामधील केंद्रपाडा जिल्ह्यातून सामाजिक विषमतेचे एक धक्कादायक चित्र समोर आले आहे. जिल्ह्यातील नुआगाव येथील एका अंगणवाडी केंद्रात दलित महिलेची स्वयंपाकी म्हणून नियुक्ती केल्याच्या निषेधार्थ पालकांनी आपल्या मुलांच्या उपस्थितीवर पूर्णपणे बहिष्कार टाकला आहे. गेल्या तीन महिन्यांपासून ही धक्कादायक परिस्थिती कायम असून, यामुळे मुलांचे शिक्षण आणि पोषण दोन्ही धोक्यात आले आहे.
नेमकी घटना काय?
नुआगाव येथील अंगणवाडी केंद्रात २० नोव्हेंबर रोजी शर्मिष्ठा सेठी (२१) यांची स्वयंपाकी म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. शर्मिष्ठा या पदवीधर असून गावातून या पदासाठी अर्ज करणाऱ्या त्या एकमेव उमेदवार होत्या. केवळ ५,००० रुपये मानधन असूनही त्यांनी जिद्दीने हे काम स्वीकारले. मात्र, त्या दलित समाजातील असल्याने गावातील सवर्ण पालकांनी यावर तीव्र आक्षेप घेतला आणि आपल्या मुलांना केंद्रात पाठवणे बंद केले. (Odisha news)
अंगणवाडी सेविका लिजारानी पांडव यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या केंद्रात एकूण ४२ मुलांची नोंदणी आहे:
६ महिने ते ३ वर्षे: २२ मुले
३ ते ६ वर्षे: २० मुले
सध्या ३ ते ६ वर्षे वयोगटातील मुलांनी केंद्रात येणे पूर्णपणे बंद केले आहे. लहान मुलांचे पालक केवळ कोरडे रेशन (सत्तू, अंडी) घरी घेऊन जात आहेत, मात्र शिजवलेले अन्न घेण्यास त्यांनी नकार दिला आहे. इतकेच नाही तर, एका स्तनदा मातेने संतापून सरकारी रेशन घेणेही बंद केले आहे. (Odisha news)
हा वाद विकोपाला गेल्याने जिल्हा प्रशासनाचे या प्रकरणाची गंभीर दखल घेत त्यांनी ब्लॉक आणि तहसील स्तरावरील अधिकाऱ्यांनी गावात अनेक बैठका घेतल्या आहेत. पालकांची समजूत काढण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत, मात्र अद्याप पालक आपल्या भूमिकेवर ठाम आहेत. (Odisha news)
अंमलबजावणीतील त्रुटी आणि ग्रामीण भागातील खोलवर रुजलेली जातीयता पुन्हा एकदा चव्हाट्यावर आणली आहे. एका बाजूला प्रशासन ‘बेटी पढाओ’ आणि ‘समानता’ यांसारखी अभियाने राबवत असताना, प्रत्यक्ष जमिनीवर मात्र एका सुशिक्षित दलित तरुणीला तिच्या हक्काच्या कामात सामाजिक विरोधाचा सामना करावा लागत आहे.
